In onze serie ‘Wat betekent Vreedzaam voor jou?’ is dit keer Daan Hoexum aan het woord. Als Vreedzame wijkcoördinator bij DOCK van Vleuten-De Meern en begeleider van de Kinderwijkraad ziet hij iedere dag wat er gebeurt wanneer kinderen serieus worden genomen. 

Voor Daan begint Vreedzaam met een eenvoudige gedachte. 

“Zie een kind als een gelijkwaardige.” 

“Kinderen zijn geen burgers van de toekomst. Ze zijn nu al onderdeel van de samenleving. Ze zien dingen die wij niet zien en hebben ideeën waar wij soms aan voorbijgaan.” 

Juist daarom spreekt Vreedzaam hem zo aan. Volgens Daan helpt de aanpak kinderen ervaren dat ze ertoe doen en dat zij samen met anderen verantwoordelijkheid kunnen dragen. 

Dat zie je terug in de Kinderwijkraad. Kinderen bepalen zelf welke thema’s zij belangrijk vinden. Ze gaan in gesprek met klasgenoten, halen ideeën op en maken samen keuzes. De rol van volwassenen is vooral om ruimte te maken. 

“Het is hún Kinderwijkraad.” 

Die ruimte begint volgens Daan met nieuwsgierigheid. 

“We hoeven kinderen niet te vertellen wat belangrijk is. Laten we eerst eens vragen hoe zij naar hun wijk kijken.” 

Daarom ontwikkelde hij een les over ethiek van twee bijeenkomsten: Ethiek als eerste bijeenkomsten Kinderwijkraad. Eerst voeren kinderen gesprekken over vrijheid, gelijkheid en verantwoordelijkheid. Pas daarna onderzoeken ze wat zij in hun wijk willen veranderen. 

“Kinderen zijn misschien wel de beste filosofen. Ze durven nog vragen te stellen waar wij als volwassenen vaak al overheen zijn gestapt.” 

Dat levert andere gesprekken op. Niet alleen over speeltoestellen of prullenbakken, maar over hoe mensen met elkaar omgaan en wat een fijne wijk eigenlijk is. 

Ook vertrouwen speelt daarin een belangrijke rol. Daan vertelt over een bijeenkomst die volledig door kinderen werd geleid. Zelf bleef hij bewust op de achtergrond. 

“Ik vertrouwde erop dat ze eruit zouden komen. En als iets even niet lukt, is dat ook oké.” 

Volgens Daan leren kinderen eigenaarschap niet doordat volwassenen alles voor hen organiseren, maar doordat zij de kans krijgen om het zelf te doen. 

Die manier van werken haalt hij niet alleen uit de praktijk. Hij laat zich inspireren door de psychiater Dirk De Wachter, die schrijft over zingeving, en door de Pools-Joodse pedagoog Janusz Korczak, die kinderen al ruim een eeuw geleden als volwaardige mensen benaderde. Vooral Korczaks gedachtegoed helpt hem iedere dag opnieuw om kinderen echt gelijkwaardig tegemoet te treden. 

Zijn advies aan iedereen die met kinderen werkt is dan ook verrassend eenvoudig. 

“Zie een kind als een gelijkwaardige. Dan ga je vanzelf andere vragen stellen, beter luisteren en meer vertrouwen geven.”