Door Arinda den Hartog, MA Youth, Education & Society Universiteit Utrecht, i.s.m. Stichting Vreedzaam

Digitale media zijn niet meer weg te denken uit het leven van kinderen, maar hoe begeleiden we hen hier eigenlijk in? Voor haar afstudeeronderzoek binnen de master Youth, Education and Society onderzocht Arinda den Hartog hoe kinderen, ouders en jeugdprofessionals deze digitale opvoeding ervaren.

Digitaal burgerschap
Uit haar kwalitatieve interviews blijkt dat opvoeders vooral inzetten op regels en schermtijd, terwijl gesprekken over online ervaringen vaak ontbreken. Kinderen voelen zich daarin niet altijd gehoord en participeren zelden in het maken van afspraken. Ook geven opvoeders aan handelingsverlegen te zijn door een gebrek aan kennis of geschikte materialen.

Arinda pleit in haar onderzoek voor een meer structurele, dialogische en samenhangende aanpak, waarin kinderen actief worden betrokken en mediawijsheid breder wordt opgevat: niet alleen als technische vaardigheid, maar ook als sociaal en ethisch bewustzijn. Haar onderzoek draagt bij aan het gesprek over hoe we kinderen kunnen ondersteunen in het opgroeien tot bewuste en verantwoordelijke digitale burgers.

In de praktijk
Als leerkracht en ICT-coördinator op een basisschool wil Arinda de inzichten uit dit onderzoek direct vertalen naar de klas en het schoolbeleid. Dit doet zij door mediawijsheid structureel in te bedden in het lesaanbod, ouders actief te betrekken bij digitale opvoeding, en ruimte te creëren voor gesprekken met kinderen over hun online wereld. Daarbij stimuleert zij kinderparticipatie, bijvoorbeeld door leerlingen zelf de afspraken over digitaal gedrag vorm te laten geven. Zo draagt ze actief bij aan een pedagogisch klimaat waarin digitale ontwikkeling en burgerschap hand in hand gaan.